O NOVO XUEZ

 

Nesto, un pulo violento abriu a porta da rúa, uns pasos fortes e preseiros resoaran nas escaleiras e, cal unha racha de vento forán, entrou no sobrado un mozo barudo, alto, ancho de peito, rexo e musculoso coma un Hércules. Era Ramón, o mariñeiro namorado de Marica que aparecía alí cos ollos esbugallados, os beizos apretados, tremante e descomposto.

Ao velo, a vella, sobresaltada, fixo o sinal da crus e berrou:

- Ave María purísima!

Mariquiña, sen se decatar aínda do estado de excitación en que chegaba, exclamou contenta:

- Dios che trai[8].

I-el replicou con voz ronca e xorda: -Ou o demo.

Dixo a vella:

- Vaia, que tras un ar e unha cara, que nin que che houbese picado unha cóbrega.

- Unha picoume, e moi pezoñenta, por máis que parecía un botón de rosa á desfecharse ao sol.

A infelís Mariquiña, calada, sen se atrever a abri-la boca nin a moverse, ficou pasmada e temerosa ante aquel furor, nado sen dúbida nunha mágoa fonda e dorida.

Ramón, cos puños pechos e contendo o raudal de cargos e insultos que rebulían nos labios, foise despacio achegando a onde ela.

Frente a frente estiveron os dous un bocado de tempo fitándose no fondo dos ollos, arelosos de descubriren os mais íntimos sentires das súas almas.

Ela por fin rompeu o silencio: -Cando chegaches?

- Dóeche o meu arribo impensado?

- Non, ben o sabes; pero, por que desa maneira ves onde min?

- Cuidas ti que podía vir doutro modo?

- Por eso cho pergunto.

- Bandoleira!

- Que dis, Ramón?

- Abonda xa de pláticas. Seino todo.

- Que sabes?

- Aínda mo perguntas? Sei que mentras eu pensaba en ti constantemente e traballaba para a nosa felicidade, andabas ti en diverticións con outro máis señorito, máis fino e máis rico que o teu Ramón. Seino todo, Marica, seino todo!

E ao decir estas derradeiras verbas, había tanta amargura, tanta dor no seu acento, que a moza sentiu o tremor das grandes compasións nas súas entrañas. Chorando, interrogou:

- Dúbidas de min, Ramón?

Este, ceibo xa do furor que traía, desarmado por aquel meigo chorar, pero atormentado polo manso sufrimento da desgracia que nos esmaga. respondeu:

- Quixera non dubidar, Marica; mais a realidade obrígame á te-la seguridade de que non me gardas fidelidade.

E aniquilado, vencido, deixou cae-la face enriba do peito.

Ela, entón, ergueuse do asento e, colléndolle as mans, agarimosa díxolle:

- Que che contano, dime, que che contano?

- Non, que me tes que contares ti? Respondeu el arredándose supetamente.

Non había remedio, era perciso decir todo. Xa as linguas envexosas tiñan falado á orella. I-entón, tristemente, a nena. confesou, non o seu pecado, senón a maldade do forasteiro perseguidor; confesou todo menos o da noite pasada, desexosa de evitar no máis posible o tormento del.

 

III

 

 

O señor Manoel, o taberneiro, alcendeu as luces. O establecemento atopábase acogulado de xente, na maioría homes de mar; pescos e mariñeiros; formando grupos nos currunchos, de pé diante do mostrador, e sentados arredor das seis mesas que alí había.

Nestas, uns naipes mouros e lixados eran baticados violentamente polas mans escravas e membrudas dos rexos xogadores; e por tódolos lados brancos xerros de viño corren do de man en man e brancas cuncas de boca en boca.

Un balbor confuso de conversas, gargalladas e disputas, ecoaba no ambiente mesto e cargado que, revoando nunha brétema densa, escurecía a visión e amortiguaba a luz, cal se a envolvesen gasas vaporosas e ondulantes.

Polas portas, abertas de par en par, entraba a mesturarse con este tumulto bruador obrando murmullo dos tombos do mar que se desfacían nas albas areas do praial.

A chuvia quedouse e un leve claror do ceo refrexábase tremecente nas augas da ría.

Na entrada da taberna apareceu Ramón, quedo, teso, fitando para dentro atentamente; tumbando a cabeza á un lado e outro como para sortear os obstáculos que se interpuñan; hastra que, dando co que buscaba, precipitouse rápido por antre o público sin reparar en nada nin en ninguén; arrempuxando, derrubando e guindando. Os sorprendidos voltábanse enoxados cara el, pero ao recoñocelo calmábanse e reanudaban a conversa, a desputa ou o xogo. Todos o estimaban pola súa bondade e respectábano polas súas forzas extraordinarias. Tiña un corazón de ouro e uns puños de ferro.

No cornecho en que o Sr. Miguel alegraba cos seus decires a un fato de mozos, detívose Ramón, e, póndolle unha man nun ombro, serio e solemne díxolle:

- Teño que falar con vostede, patrón.

- Tanta presa tras?

- Moita. Preciso do seu consello agora mesmo.

- Boeno, home, se non pides cousa de máis valor, consellos podo dalos as mans cheas. Con permiso, rapaces.

E os dous apartáronse para antre unhas pipas e falaron a soas. O mozo explicábase con calor e alcionaba [9]vivamente. O patrón, serio, escoitábao con atención. Este un momento interrompeuno e aquel volveu á parolar remexendo as mans no ar.

 


[8] Forma popular por trae

[9] Invención por accionaba